Motosiklette Viraj Nasıl Alınır? Kontra Tekniği ve Doğru Bakış

Diğer videolarımın altına en sık gelen sorulardan biri “Virajda nasıl dönüyorsun, neler yapıyorsun?” oldu. Uzun yıllardır motosiklet kullanıyorum ve bu sürede virajla ilgili çok farklı tavsiye duydum: pege bas, vücudunu sağa at, sola kaydır… Bu yazıda kendi tecrübelerimi ve okuduklarımı (Keith Code’un A Twist of the Wrist kitabı gibi) bir araya getirerek viraj almanın temel kurallarını anlatıyorum.

Videoda gidonun ortasına küçük bir ok işareti koydum. Böylece gidonu hangi yöne çevirdiğimi ve motorun hangi yöne gittiğini aynı anda görebiliyorsun.

Viraj neden bu kadar önemli?

Düz yolda, önüne bir araç çıkmadığı sürece genelde sorun yaşamazsın. Virajda ise hata payı küçülür; özellikle yeni başlayanlar için kaza riski virajda artar. Tecrübe azken bakış virajın dışına kayabilir, kontrol biraz kaçınca da işler birbirine girer.

1. Nereye bakarsan oraya gidersin

En temel kural bu. Başını her zaman gitmek istediğin yöne, virajın çıkışına çevir. A2 ehliyet sınavında 8 çizerken de bunu öğretirler: kafa hep içeride, hep virajın çıkışında.

• Ön tekere, gidona ya da hız göstergesine gözünü kaydırma.
• Kendini ısı güdümlü bir füze gibi düşün: gözlerin hep hedefe bakar, motor da oraya gider.
• Çıkışa erken bakmanın bir avantajı daha var: yolda taş, toprak, su gibi bir tehlike varsa erkenden görür, virajdaki konumunu ya da hızını buna göre ayarlarsın.

2. Virajda bakışın neden kilitlenir?

Motoru yatırıp virajın içine girdiğinde vücudunun hiç alışık olmadığı bir pozisyondasın. Bir süre sonra beynin korkudan sorumlu ilkel kısmı devreye giriyor ve “tehlike var” alarmı çalıyor. Tecrübe yoksa beyin ne yapacağını bilemiyor ve bakış bir noktaya kitleniyor.

Şöyle düşün: Banka çalışanısın ve biri gelip “kasayı boşalt” diyor. Böyle bir duruma hazırlıklı olmadığın için donup kalırsın. Virajda da aynısı oluyor. Bunun tek çaresi pratik: sürerek, sürekli viraj yaparak bu beceriyi geliştirmek.

3. Motoru döndürmenin tek yolu: kontra tekniği

Bu konuda herkesin buluştuğu ortak nokta şu: Motosikleti belirli bir hızın üzerinde döndürmenin tek yolu kontra tekniğidir. Pege basan da, vücudunu atan da aslında gidona kontra yaptırarak yön değiştiriyor.

Kontra kısaca şu: gidonu sağa çevirirsen motor sola, sola çevirirsen sağa gider. Pratikte hatırlamanın kolay yolu: gitmek istediğin taraftaki gidon ucunu ileri it. Videoda sinyal verip tek parmağımla gidonu iterek sol şeride geçiyorum. Gidon aslında sağa dönüyor ama motor sola gidiyor.

Kontra neden çalışır?

Gidonu ittiğin anda motor ters yöne yatmaya başlar; yani yatışı başlatmış olursun. İki tekerli bir aracın dönebilmesi için de dönüş yönüne yatması gerekir. Motor yattıktan sonra ön teker kendiliğinden toparlanıp düz gitmeye çalışır, sen gidonu tutmasan bile. Motosiklet hızlıyken dengede kalmak ister; bu yüzden yüksek hızda dengeli, düşük hızda dengesizdir.

Çok düşük hızlarda ise durum farklıdır: orada gidonu nereye çevirirsen oraya gidersin, tıpkı bisiklet gibi. Hız arttıkça kontra devreye girer.

Bunu kavramak ve refleks haline getirmek zaman alıyor. Ben de başta “sağa çeviriyorum, nasıl sola gidiyor?” diye çok zorlanmıştım. Kesinlikle tecrübe şart.

4. Viraja sabit hızla gir, çıkarken gazı aç

1. Viraja yaklaşmadan önce hızını ayarla ve düşür.
2. Viraja her zaman sabit bir hızla gir.
3. Çıkışa doğru gazı yavaşça aç.

Gaza bastığında arka lastiğe daha fazla yük biner ve yol tutuşun artar. Unutma: trafikte yarış pistinde değilsin, her zaman güvenli sürüş önce gelir.

5. Şeridinde kal

Motor yattığında gövden tekerle aynı çizgide durmaz. Vücudunun her zaman kendi şeridinin içinde olduğundan emin ol; karşı şeride taşarsan diğer sürücülerin hakkını ihlal edersin. Örneğin sağa dönerken tekeri şeridin hafif solunda tutarsan gövden şeridin ortasında kalır.

Virajdaki konumunu da düşün: kendini biraz dışarıda konumlandırırsan virajın çıkışında neler olduğunu daha erken görürsün.

Özet

• Bakışını virajın çıkışına ver; ön tekere, gidona, göstergeye bakma.
• Bakışın kilitleniyorsa bunun korkudan olduğunu bil; çaresi pratik.
• Yön değiştirmek için kontra kullan: gitmek istediğin taraftaki gidon ucunu ileri it.
• Viraja sabit hızla gir, çıkışta gazı yavaşça aç.
• Gövdenin şeridinin içinde kaldığından emin ol.

Anlatamadığım bir kısım olursa YouTube’da yorum olarak yaz; o konu için ayrıca video çekeriz. Vites küçültürken arka tekerin kilitlenmemesi için de vites küçültme ve ara gaz yazıma göz atabilirsin.